Blog Archives

Ημερίδα: Οι Μεταφραστές και ο Λόγος τους

EKPA_LogosΗμερίδα με θέμα «Οι μεταφραστές και ο λόγος τους» οργανώνει το Τμήμα Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών στις 27 Μαΐου. Συγγραφείς, μεταφραστές, επιμελητές και καθηγητές του ΕΚΠΑ παρουσιάζουν διαφορετικές οπτικές για τον ρόλο και τον λόγο του μεταφραστή και τη σχέση του με το κείμενο, τον αναγνώστη και τον συγγραφέα.

Δείτε το πλήρες πρόγραμμα της ημερίδας.

Advertisements

Σεμινάρια Α’ τετραμήνου 2015-2016

goals_reaching

Ξεκινήστε δυναμικά την νέα χρονιά με στόχο να γίνετε καλύτεροι επαγγελματίες!

Η meta|φραση το Α’ τρίμηνο του ακαδημαϊκού έτους 2015-2016 θα προσφέρει τα παρακάτω σεμινάρια εξειδίκευσης για μεταφραστές, διερμηνείς, υποτιτλιστές, λεξικογράφους, εκπαιδευτικούς και άλλους ειδικούς της αγοράς των γλωσσικών επαγγελμάτων.

Φοίτηση στη σχολή

SDL Trados Studio Pro 2014 29 Σεπτεμβρίου

Υποτιτλισμός (απογευματινό) 2 Οκτωβρίου

Επάγγελμα: Μεταφραστής 12 Οκτωβρίου

Νέα Μέσα και Εργαλεία Web 2.0 για εκπαιδευτικούς 17 Οκτωβρίου

Διαδοχική Διερμηνεία 3 Νοεμβρίου

Υποτιτλισμός (πρωινό) 6 Νοεμβρίου

Επιμέλεια και διόρθωση γραπτού, ψηφιακού και σελιδοποιημένου κειμένου 10 Νοεμβρίου

Λογοτεχνική Μετάφραση (Αγλλικά – Ελληνικά) 11 Νοεμβρίου

Δημιουργική γραφή: Παραμύθι 20 Νοεμβρίου

Τεχνική μετάφραση & ορολογία 20 Ιανουαρίου

Φοίτηση εξ αποστάσεως

Επιμέλεια και διόρθωση γραπτού, ψηφιακού και σελιδοποιημένου κειμένου εξ αποστάσεως 28 Σεπτεμβρίου

Υποτιτλισμός εξ αποστάσεως 5 Οκτωβρίου

Για περισσότερες πληροφορίες ή για κράτηση θέσης επικοινωνήστε με τη Γραμματεία στο τηλέφωνο 210.3629000.

Η άνοιξη της μετάφρασης!

springΜεγάλη κινητικότητα παρατηρείται από το φθινόπωρο και μετά στο μεταφραστικό τοπίο της χώρας μας, σε επίπεδο εκπαιδευτικών φορέων, συλλογικών φορέων και οργάνων της ΕΕ. Για να είστε ενήμεροι για όσα έγιναν ή προγραμματίζονται για την άνοιξη, καταγράψαμε για εσάς τα βασικά:

3 Απριλίου 2015 – Ημερίδα Εργασίας για την ίδρυση Δικτύου ορολογίας για την ελληνική γλώσσα και μετάφραση .
Για να καλύψει την έλλειψη οργανωμένου δικτύου ορολογίας σε Ελλάδα και Κύπρο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή οργάνωσε τον Απρίλιο του 2014 ημερίδα εργασίας για την αντιμετώπιση της αναγνωρισμένης αυτής έλλειψης. Με βάση τα συμπεράσματα της ημερίδας και τις διαβουλεύσεις με ενδιαφερόμενους φορείς και οργανισμούς, η Επιτροπή διαμόρφωσε μια σειρά από προτάσεις για τη δημιουργία και λειτουργία ενός Δικτύου για την ορολογική υποστήριξη των Υπηρεσιών Ελληνικής Μετάφρασης των θεσμικών οργάνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης αλλά και γενικότερα των μεταφραστικών εργασιών και της δημόσιας διοίκησης σε Ελλάδα και Κύπρο.

Σε νέα ημερίδα εργασίας, που έγινε στις 3 Απριλίου στην Ακαδημία Αθηνών (δείτε εδώ τις εναρκτήριες ομιλίες), παρουσιάστηκε και επίσημα το εν λόγω Δίκτυο, το οποίο προβλέπεται να αποτελέσει χώρο συγκέντρωσης και επαφών μεταξύ οργανισμών και φορέων του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα υπό την αιγίδα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Στόχος του θα είναι να διευκολύνει τη δημιουργία κοινώς αποδεκτής ορολογίας ώστε αυτή να είναι σαφής, κατανοητή και προσβάσιμη σε όλους.

Το Δίκτυο θα λειτουργεί σε ένα περιβάλλον διαδικτυακού φόρουμ (όπου θα συζητούνται τα ορολογικά ερωτήματα) και wiki (όπου θα διαμορφώνονται τα ορολογικά δελτία), και θα διαθέτει υπηρεσία επείγουσας απόδοσης καινοφανών ή προβληματικών όρων (που θα απαρτίζεται από ομάδες εργασίας του Δικτύου για συγκεκριμένα γνωστικά αντικείμενα προτεραιότητας).

Η ιδέα του Δικτύου είναι εξαιρετική, βεβαίως, αλλά μπορεί να γίνει ακόμα καλύτερη αν:

  • Οι όροι που συζητούνται και αποδίδονται από τους ειδικούς του Δικτύου συγκεντρώνονται σε ένα γλωσσάρι το οποίο να είναι διαθέσιμο και στο ευρύ κοινό.
  • Υλοποιηθεί η πρόταση για τη συλλογή σε μια κοινή πλατφόρμα όλων των ορολογικών πόρων που διαθέτουν οι υπηρεσίες του Δημοσίου.
  • Δοθεί η δυνατότητα εξαγωγής των πόρων αυτών σε μορφότυπα ορολογικής μνήμης, ώστε η διάχυση των επίσημων όρων να είναι ταχύτερη.
  • Δοθεί δυνατότητα συμμετοχής υποβολής ερωτημάτων στο Δίκτυο και στις ιδιωτικές εταιρείες που είναι ανάδοχοι ευρωπαϊκών έργων μετάφρασης.


12 Μαΐου 2015 – Διασυνοριακή Ημερίδα Εργασίας για τη χαρτογράφηση του μεταφραστικού χώρου σε Ελλάδα και Κύπρο.
Το Γραφείο Αθηνών της Γενικής Διεύθυνσης Μετάφρασης (σε συνεργασία με το Διατμηματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Διερμηνείας και Μετάφρασης του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης) οργανώνει ημερίδα εργασίας για να καθοριστούν οι απαιτήσεις έρευνας για τη χαρτογράφηση του μεταφραστικού χώρου σε Ελλάδα και Κύπρο.

Η ανάγκη για την εν λόγω έρευνα έγινε προφανής στο συνέδριο για «Το μέλλον των γλωσσικών επαγγελμάτων» που έγινε στον Πειραιά στις 8 Νοεμβρίου 2014. Πράγματι, μόνο μια λεπτομερής και επιστημονική αποτύπωση της υφιστάμενης κατάστασης στο χώρο της μετάφρασης και της διερμηνείας σε Ελλάδα και Κύπρο μπορεί να χρησιμεύσει για την διαμόρφωση προτάσεων με στόχο τη βελτίωση των συνθηκών στα συγκεκριμένα επαγγέλματα.

Στόχος της ημερίδας εργασίας είναι να καθοριστούν τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα της έρευνας (δημογραφικά, χαρακτηριστικά εκπαίδευσης και κατάρτισης, αμοιβές, ασφαλιστικό καθεστώς, ειδίκευση, προϋπηρεσία, χρήση εργαλείων και τεχνολογίας, συμμετοχή σε επαγγελματικές οργανώσεις, ενδοενωσιακές και διεθνείς δραστηριότητες κ.ά.). Στην έρευνα θα ληφθούν υπόψη και δύο προηγούμενες σχετικές μελέτες που διεξήχθησαν σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης (συγκεκριμένα η μελέτη για το μέγεθος της γλωσσικής βιομηχανίας στην ΕΕ (2009) και η μελέτη για την κατάσταση του επαγγέλματος του μεταφραστή στην ΕΕ (2012)).


21-23 Μαΐου 2015 – 5η Συνάντηση Εργασίας Ελληνόφωνων Μεταφρασεολόγων
Ο Τομέας Μετάφρασης του Τμήματος Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του Α.Π.Θ. διοργανώνει ένα από τα πιο ενδιαφέροντα μεταφρασεολογικά συνέδρια του ελληνόφωνου χώρου, την 5η Συνάντηση Εργασίας Ελληνόφωνων Μεταφρασεολόγων.

Η συνάντηση συγκεντρώνει ερευνητές που δραστηριοποιούνται στο επιστημονικό πεδίο της μεταφρασεολογίας, με σκοπό την προώθηση της έρευνας και την καθιέρωση της μεταφραστικής επιστήμης στον ελληνόφωνο χώρο. Με ανακοινώσεις, εισηγήσεις και συζητήσεις σε στρογγυλές τράπεζες, οι σύνεδροι θα ασχοληθούν από θεωρητική αλλά και πρακτική σκοπιά με θέματα όπως:

  • Η μετάφραση ως συνάντηση και αντιπαράθεση πολιτισμών.
  • Mετάφραση και γλώσσα: συλλογική οργάνωση του λόγου, γλωσσική ποικιλία, και είδη κειμένων.
  • Μετάφραση και Λογοτεχνία.
  • Μετάφραση και νέες τεχνολογίες, μεταφραστικά εργαλεία, αυτόματη μετάφραση, επεξεργασία φυσικών γλωσσών, διαδίκτυο, επιχώρια προσαρμογή, οπτικοακουστική μετάφραση, πολυμεσική μετάφραση.
  • Μετάφραση και πολιτισμική, κοινωνική και πολιτική αλλαγή.
  • Η μετάφραση στην εποχή της παγκοσμιοποίησης, των δικτύων πληροφόρησης και της ψηφιοποίησης.
  • Το επάγγελμα του μεταφραστή.
  • Διερμηνεία.
  • Διδακτική της Μετάφρασης, επιμόρφωση των μεταφραστών.
  • Ορολογία – Ορογραφία.

Αν θέλετε να ενημερωθείτε για την έρευνα και τις εξελίξεις στα παραπάνω πεδία, βάλτε την 5η Συνάντηση Εργασίας Ελληνόφωνων Μεταφρασεολόγων στο καλεντάρι σας! Η Θεσσαλονίκη θα φοράει τα ανοιξιάτικά της, οπότε είναι μια τέλεια ευκαιρία να συνδυάσετε το τερπνόν μετά του ωφελίμου!

* * *

Καλή άνοιξη σε όλους!

Το φθινόπωρο ανήκει στη Μετάφραση!

autumnΝαι, είναι αλήθεια ότι το καλοκαίρι τελείωσε, μια αλήθεια πικρή, μα τουλάχιστον έχουμε μπροστά μας το ενδιαφέρον –από μεταφραστικής άποψης– φθινόπωρο των τελευταίων δεκαετιών! Τους επόμενους μήνες θα έχετε τη δυνατότητα να παρακολουθήσετε ενδιαφέρουσες εκδηλώσεις, εκθέσεις και ομιλίες καθώς και εργαστήρια και συνέδρια για τη μετάφραση, τη διερμηνεία και τα γλωσσικά επαγγέλματα εν γένει! Ετοιμαστείτε, λοιπόν, και βάλτε τις παρακάτω ημερομηνίες στην ατζέντα σας:

6 και 7 Σεπτεμβρίου: Έκθεση International Publishers, ξενοδοχείο Divani Caravel. Στην έκθεση μπορείτε να εγγραφείτε ηλεκτρονικά, χωρίς κόστος. Το Σάββατο 6/9, στην αίθουσα Βεργίνα, θα έχετε την ευκαιρία να παρακολουθήσετε την ομιλία της Διευθύντριας Σπουδών της σχολής μας, κας Κωνσταντίνας Τριανταφυλλοπούλου, με τίτλο «Μεταφράζω – Διδάσκω – Μαθαίνω» και θέμα τα οφέλη της μετάφρασης στην εκμάθηση και τη διδασκαλία ξένων γλωσσών.

20 και 21 Σεπτεμβρίου: 2ο Διεθνές Συνέδριο της Διεθνούς Ένωσης Επαγγελματιών Μεταφραστών και Διερμηνέων (ΙΑΡΤΙ)
Η συμμετοχή σε αυτό το διήμερο συνέδριο είναι αρκετά τσουχτερή (€320 ευρώ για επαγγελματίες / €280 για φοιτητές / €255 για μέλη της ΙΑΡΤΙ), αλλά το πρόγραμμα
είναι πολύ ενδιαφέρον.

27 Σεπτεμβρίου: Παγκόσμια Ημέρα Μετάφρασης
Για 6η συνεχή χρονιά, η meta|φραση διοργανώνει εκδήλωση στο αμφιθέατρο του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών για τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Μετάφρασης. Διαβάστε το πρόγραμμα και δηλώστε συμμετοχή στη σελίδα της εκδήλωσης στο Facebook.

31 Οκτωβρίου: Συνέλευση της Διεθνούς Ομοσπονδίας Μεταφραστών (FIT)
Τη διοργάνωση της συνέλευσης της FIT και των παράλληλων εργαστηρίων έχει αναλάβει η Πανελλήνια Ένωση Επαγγελματιών Μεταφραστών Πτυχιούχων Ιονίου Πανεπιστημίου (ΠΕΕΜΠΙΠ). Θα σας ενημερώσουμε σχετικά μόλις έχουμε περισσότερες πληροφορίες.

8 Νοεμβρίου: «Το μέλλον των γλωσσικών επαγγελμάτων» – Συνέδριο
Το συνέδριο διοργανώνουν το Γραφείο Αθηνών της Γενικής Διεύθυνσης Μετάφρασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και το Τμήμα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών της Σχολής Οικονομικών, Επιχειρηματικών και διεθνών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιά.
Με το συνέδριο επιδιώκεται να συγκεντρωθούν εκπρόσωποι από όλες τις κατηγορίες των γλωσσικών επαγγελμάτων (μεταφραστές, ερευνητές υπολογιστικής γλωσσολογίας, κατασκευαστές ή αντιπρόσωποι μεταφραστικών εργαλείων, καθηγητές ξένων γλωσσών, μετάφρασης, διερμηνείας, κ.ά.) για να συζητήσουν και να αναλύσουν μερικά από τα κυριότερα θέματα του χώρου με στόχο να προταθούν μετά από συζήτηση κάποιες πρακτικά εφαρμόσιμες λύσεις. Πληροφορίες για το πρόγραμμα του συνεδρίου θα βρείτε εδώ.
Οι προεγγραφές έχουν ολοκληρωθεί και μέσα στις επόμενες εβδομάδες θα ανακοινωθούν τα ονόματα των 500 συνέδρων. Αν δεν είστε ανάμεσα σε αυτούς, μην ανησυχείτε: όλες οι συνεδρίες θα βιντεοσκοπηθούν και τα βίντεο θα ανεβούν στον ιστότοπο Bodossaki Lectures on Demand του Ιδρύματος Μποδοσάκη.

***

Ελπίζουμε να γεμίσατε τις μπαταρίες σας, γιατί θα χρειαστείτε όλη σας την ενέργεια αυτό το τόσο γεμάτο μεταφραστικό φθινόπωρο. Καλή ακαδημαϊκή χρονιά σε όλους!

Ο μεταφραστής του χτες και του σήμερα

της Κωνσταντίνας Τριανταφυλλοπούλου

(Διευθύντρια Σπουδών, meta|φραση)

TriantafyllopoulouΠώς λειτουργούσε ο μεταφραστής στο παρελθόν; Ποιες ανάγκες κάλυπταν οι μεταφραστές τους προηγούμενους αιώνες, τι μετέφραζαν, τι είδους βοηθήματα είχαν στη διάθεσή τους, ποια μεταφραστική προσέγγιση ακολουθούσαν. Ποιο είναι το προφίλ του επαγγελματία μεταφραστή σήμερα;  Πού εργάζεται, τι μεταφράζει, τι είδους ικανότητες πρέπει να έχει, μπορεί να είναι αυτοδίδακτος ή πρέπει να είναι εκπαιδευμένος; Σ’ αυτά τα ερωτήματα θα επιχειρήσω να απαντήσω στη συνέχεια.

Θα ξεκινήσω από το παρελθόν… από το μακρινό παρελθόν. Όπως είναι φυσικό, δεν είναι δυνατόν να γνωρίζουμε ποιος ήταν ο πρώτος μεταφραστής και ποια ανάγκη κάλυψε. Εικάζουμε πως η δουλειά του θα πρέπει να ήταν προφορική, δηλαδή να ήταν διερμηνέας και όχι μεταφραστής, μιας και είναι σαφές ότι η προφορική επικοινωνία μεταξύ λαών προηγείται της γραπτής. Χάριν της παράδοσης, ας κάνουμε μια γρήγορη αναφορά στο μύθο που εξηγεί πώς δημιουργήθηκε η ανάγκη για μετάφραση.  Εννοούμε, φυσικά, το μύθο του Πύργου της Βαβέλ που περιγράφεται στη Γένεση, το πρώτο βιβλίο της Παλαιάς Διαθήκης. Μετά τον Κατακλυσμό του Νώε, όλοι οι άνθρωποι της γης που μιλούσαν μία γλώσσα έφτασαν στην πεδιάδα της Σεναάρ, στη Μεσοποταμία, όπου άρχισαν να χτίζουν έναν πύργο, τον Πύργο της Βαβέλ, που θα έφτανε μέχρι τον ουρανό. Όμως εξαιτίας της βλασφημίας τους αυτής, ο Θεός αποφάσισε να προξενήσει σύγχυση ανάμεσά τους κάνοντάς τους να μιλούν διαφορετικές γλώσσες, με αποτέλεσμα να είναι αδύνατον να ολοκληρώσουν τον πύργο και να διασπαρούν σε όλο τον τότε γνωστό κόσμο.

Ας περάσουμε, όμως, από το μύθο στην πραγματικότητα των επόμενων αιώνων.  Οι πρώτες μεταφράσεις που γνωρίζουμε προέρχονται από τους πρώτους αιώνες της 2ης π.Χ. χιλιετίας, όταν η σουμερική αντικαταστάθηκε από την ακκαδική, τη γλώσσα όλων των σημιτικών λαών, στην οποία μεταφράστηκε μεγάλος όγκος κειμένων. Η Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας, η σημαντικότερη βιβλιοθήκη της αρχαιότητας, φιλοξένησε τις μεταφράσεις όλων των σημαντικών κειμένων από άλλους πολιτισμούς προς τα ελληνικά, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια του 3ου αι. π.Χ. Οι Ρωμαίοι μετέφρασαν στα λατινικά το σύνολο των αρχαίων ελληνικών έργων και πολλοί τους αποδίδουν την πατρότητα της μετάφρασης, άποψη που διακρίνεται για την υπερβολή της αλλά και που φανερώνει την έκταση και το κύρος της μεταφραστικής δραστηριότητας. Στην Κίνα, υπάρχει μεταφραστική δραστηριότητα πολλών αιώνων, από το 2ο έως το 12ο αι. μ. Χ.: σε αυτό το διάστημα βουδιστές μοναχοί μετέφραζαν τα ιερά θρησκευτικά κείμενά τους από τα σανσκριτικά στα κινεζικά. Στη Βαγδάτη, η μεταφραστική δραστηριότητα ήταν έντονη κατά τη διάρκεια του 9ου αι. μ. Χ. με τη μετάφραση των γνωστών έργων της εποχής στα αραβικά∙ στη συνέχεια τη σκυτάλη παίρνει το Τολέδο με την περίφημη Σχολή του Τολέδου, όπου μεταφράστηκε μεγάλο μέρος των επιστημονικών έργων των προηγούμενων αιώνων από τα αραβικά και τα ελληνικά στα λατινικά και στη συνέχεια στα καστιλιάνικα, με αποτέλεσμα ο 12ος αιώνας να ανακηρυχθεί Αιώνας της Μετάφρασης. Από την εποχή της Αναγέννησης και του Διαφωτισμού και έπειτα τα σημαντικότερα έργα της ανθρωπότητας μεταφράζονται στην καθομιλουμένη των νέων κρατών, ενώ τον 20ό αιώνα η μετάφραση αναδεικνύεται βασική κινητήρια δύναμη σε όλα τα επίπεδα της επικοινωνίας διεθνώς.

Όπως βλέπετε, ο μεταφραστής του παρελθόντος είναι ο άνθρωπος που μεταλαμπαδεύει τη γνώση και φέρνει σε επαφή ανθρώπους και πολιτισμούς∙ μεταφράζει κυρίως θρησκευτικά κείμενα, λογοτεχνικά και επιστημονικά έργα. Τα εργαλεία που έχει στη διάθεσή του είναι απλά: χαρτί και μελάνι, μια γραφομηχανή αργότερα. Βασίζεται σε γλωσσάρια –είναι εντυπωσιακό το γεγονός ότι τα αρχαιότερα γλωσσάρια που ανακαλύφθηκαν στη σημερινή Συρία χρονολογούνται από το 2.300 π.Χ.–, λεξικά –αρχικά χειρόγραφα (στον τομέα αυτό πρωτοστατούν οι Κινέζοι και οι Άραβες), τους τελευταίους αιώνες έντυπα– και βιβλία αναφοράς και συνήθως καταφεύγει σε βιβλιοθήκες για να κάνει την έρευνά του. Όσον αφορά τη μεταφραστική προσέγγισή του, συνήθως αποφασίζει πώς θα κινηθεί επιλέγοντας ανάμεσα στο δίπολο: πιστή ή ελεύθερη μετάφραση. Και καθώς κατά κανόνα οι μεταφραστές ανήκαν σε Σχολές και δούλευαν σε ομάδες, ακολουθούσαν την κοινή προσέγγιση που καθοριζόταν από τις ανάγκες και τις σκοπιμότητες που έπρεπε να εξυπηρετηθούν σε κάθε εποχή.

Χρονικά, ο μεταφραστής του παρελθόντος δεν απέχει πολύ από το μεταφραστή της εποχής μας: είναι ο μεταφραστής που δούλευε με αυτές τις παραμέτρους όσον αφορά τα εργαλεία, τα βοηθήματα και τη μεταφραστική προσέγγιση από τα αρχαία χρόνια μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του 1980. Τα πράγματα αρχίζουν να αλλάζουν σταδιακά τη δεκαετία του ’90 με την εισαγωγή των ηλεκτρονικών υπολογιστών και του Διαδικτύου.

Τα τελευταία 15 χρόνια, το προφίλ του μεταφραστή αλλάζει με ταχύτατους ρυθμούς. Κατ’ αρχάς πρέπει να τονιστεί το γεγονός ότι η μετάφραση αναγνωρίζεται και αναδεικνύεται ως επαγγελματικός προσανατολισμός μόλις στο δεύτερο μισό του 20ού αιώνα. Σήμερα,   ένας μεταφραστής μπορεί να είναι ελεύθερος επαγγελματίας, να εργάζεται ως εσωτερικός συνεργάτης μεταφραστικής εταιρείας ή ως υπάλληλος σε διεθνείς οργανισμούς (π.χ. ΕΕ, ΟΗΕ), τράπεζες, δημόσιες υπηρεσίες και ιδιωτικές εταιρείες. Το εύρος των τομέων στους οποίους κινείται είναι πολύ μεγαλύτερο και καλύπτει:

  • Λογοτεχνία: μυθιστορήματα, διηγήματα, θεατρικά έργα, ποίηση κ.λπ.
  • Κοινωνικές − Ανθρωπιστικές Επιστήμες: άρθρα, επιστημονικά βιβλία, λευκώματα, οδηγούς κ.λπ.
  • Επιστήμες − Τεχνολογία: βιβλία οδηγιών χρήσης, βιβλία, άρθρα, λογισμικό, ιστότοπους κ.λπ.
  • Οικονομία: βιβλία, άρθρα, λογιστικά και υπηρεσιακά έγγραφα κ.λπ.
  • Νομικά: συμβάσεις, συνθήκες, πληρεξούσια, διαθήκες κ.λπ.
  • Ευρωπαϊκή Ένωση: συμβάσεις, κοινοτικές οδηγίες, εκθέσεις κ.λπ.
  • Επίσημα έγγραφα: πιστοποιητικά, άδειες, πτυχία, διπλώματα κ.λπ.

Ο σημερινός μεταφραστής καλείται να καλύψει περισσότερες ανάγκες και πρέπει να μπορεί να χειρίζεται ποικίλα εργαλεία. Τι ικανότητες πρέπει να έχει για να μπορεί να ανταποκριθεί;

  1. Γλωσσική ικανότητα: η ικανότητα να κατανοεί και να χρησιμοποιεί ορθά τις δύο γλώσσες μεταξύ των  οποίων κινείται.
  2. Κειμενική ικανότητα: η δυνατότητα να εντοπίζει τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του πρωτοτύπου, το οποίο εντάσσεται σε συγκεκριμένη κατηγορία κειμένων.
  3. Ερευνητική ικανότητα: η ικανότητα γρήγορης και αποτελεσματικής αναζήτησης των άγνωστων στοιχείων του πρωτοτύπου σε έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα, στο Διαδίκτυο, σε παράλληλα κείμενα και σε άλλες πηγές.
  4. Ικανότητα αντίληψης συγκεκριμένου τομέα / αντικειμένου: η κατανόηση ενός γνωστικού πεδίου ή ενός συγκεκριμένου αντικειμένου μετά από τις σχετικές σπουδές, συστηματική ενασχόληση, μελέτη κ.λπ.
  5. Ικανότητα αντίληψης κοινωνικού-πολιτισμικού πλαισίου: η κατανόηση των χαρακτηριστικών στοιχείων της κοινωνίας και του πολιτισμού, όπου γεννήθηκε το κείμενο-πηγή.
  6. Ικανότητα επίλυσης προβλημάτων: η δυνατότητα ενός καλά εκπαιδευμένου ή ενός έμπειρου μεταφραστή να επιλέγει την κατάλληλη απόδοση μέσα από μια σειρά επιλογών.
  7. Ικανότητα μεταφοράς κειμένου: η γλωσσικά άρτια απόδοση των δομών και του περιεχομένου του κειμένου-πηγή στη γλώσσα-στόχο, με σκοπό να δημιουργηθεί ένα ισοδύναμο κείμενο που θα εξυπηρετεί τους ίδιους σκοπούς και θα δημιουργεί ανάλογες εντυπώσεις στον αναγνώστη.
  8. Ικανότητα χρήσης ηλεκτρονικού υπολογιστή και ηλεκτρονικών εργαλείων: Στην εποχή μας ο μεταφραστής εξαρτάται απόλυτα από τον υπολογιστή του για πολλούς λόγους. Χρειάζεται να γνωρίζει καλή επεξεργασία κειμένου, εφόσον δεν υπάρχει περίπτωση να μπορέσει να παραδώσει χειρόγραφες ή απλώς δακτυλογραφημένες μεταφράσεις. Βασίζεται στα ηλεκτρονικά βοηθήματά του (λεξικά, εγκυκλοπαίδειες) για να κινείται με μεγαλύτερη ταχύτητα. Επικοινωνεί με τους συναδέλφους του και τους πελάτες του μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου. Κάνει γρηγορότερα και πιο αποτελεσματικά την έρευνά του στο Διαδίκτυο, το οποίο του προσφέρει και μια σειρά από άλλες δυνατότητες: π.χ. μπορεί να συμμετέχει σε φόρουμ επικοινωνίας μεταφραστών και σε υπηρεσίες επαγγελματικής δικτύωσης καθώς και να υποβάλλει οικονομικές προτάσεις ανάληψης μεταφραστικών έργων που «αναρτώνται» σε ιστότοπους-χώρους συνάντησης μεταξύ μεταφραστών και πελατών.

Ως γνωστικό αντικείμενο, η μετάφραση κάνει την εμφάνισή της στις αρχές της δεκαετίας του ’50 και ως επί το πλείστον θεωρείται μέρος άλλων επιστημών (της γλωσσολογίας ή των ξενόγλωσσων φιλολογιών, κυρίως), οπότε εντάσσεται στο αντίστοιχο πρόγραμμα σπουδών. Σταδιακά, από τη δεκαετία του ’70 στο εξωτερικό και τη δεκαετία του ’80 στην Ελλάδα αρχίζουν να δημιουργούνται τα τμήματα Μεταφραστικών Σπουδών, στα οποία μελετάται η ιστορία, η θεωρία και η πρακτική της μετάφρασης, οι τεχνικές της και οι μεθοδολογικές προσεγγίσεις, καθώς και μια σειρά από άλλα γνωστικά αντικείμενα (π.χ. δίκαιο, οικονομία κ.λπ.), τα οποία κρίνονται απαραίτητα για να είναι όσο γίνεται πληρέστερη η κατάρτιση των εκπαιδευόμενων μεταφραστών. Τις δύο τελευταίες δεκαετίες υπάρχει σημαντικός αριθμός μεταπτυχιακών προγραμμάτων, ενώ ταυτόχρονα ιδρύονται ιδιωτικές σχολές, οι οποίες προσφέρουν προγράμματα εκπαίδευσης μεταφραστών που είναι μικρότερης διάρκειας από τα πανεπιστημιακά και δίνουν έμφαση στην πρακτική της μετάφρασης.

Παρά την πρόοδο που έχει επιτευχθεί στην κατοχύρωση της μετάφρασης ως γνωστικού αντικειμένου, εξακολουθεί να τίθεται από πολλούς το ερώτημα:   μπορεί να είναι αυτοδίδακτος ο μεταφραστής ή πρέπει να είναι εκπαιδευμένος;

Οι υπέρμαχοι της άποψης ότι ο μεταφραστής μπορεί ακόμη και σήμερα να είναι αυτοδίδακτος επικαλούνται το γεγονός ότι επί αιώνες οι μεταφραστές, που γνωρίζουν τις γλώσσες στις οποίες κινούνται, αγαπούν τη δουλειά τους και συχνά είναι εξαρχής ειδικοί σε έναν τομέα ή εξειδικεύονται σταδιακά, διεκπεραιώνουν το έργο τους χωρίς τη συμβολή της θεωρίας ή της αναλυτικής μεθοδολογίας. Γιατί, λοιπόν, χρειάζεται η σπουδή του αντικειμένου, όταν η τριβή στη δουλειά, και συνεπώς η πείρα, είναι το ζητούμενο;  Επειδή –απαντά η άλλη πλευρά– ο σημερινός επαγγελματίας κατά κανόνα κινείται πλέον μεταξύ διαφορετικών κειμενικών ειδών και βρίσκεται αντιμέτωπος με την πίεση του χρόνου, συνεπώς δεν έχει περιθώριο να μάθει σιγά σιγά τη δουλειά, στην πορεία της∙ πρέπει να είναι εφοδιασμένος με γνώσεις, τις οποίες θα χρησιμοποιήσει στην πράξη, αλλά και με εργαλεία (ηλεκτρονικά λεξικά, μεταφραστικές μνήμες κ.λπ.). Επίσης, έχοντας σπουδάσει μετάφραση, γνωρίζει πώς θα κινηθεί σε θέματα έρευνας γύρω από το θέμα της μετάφρασής του, μπορεί με ευκολία να επιλέξει τη μεταφραστική προσέγγιση που θα ακολουθήσει, είναι εξοικειωμένος με τα διαφορετικά είδη μεταφραστικών προβλημάτων (π.χ. ορολογία, πολιτισμικά στοιχεία, καλολογικά στοιχεία κ.ά) και μπορεί να επιλέξει την καταλληλότερη μέθοδο για την αντιμετώπισή τους, ξέρει πώς να επιμεληθεί τη μετάφρασή του και, κυρίως, τι είδους μεταφραστικά εργαλεία πρέπει να χρησιμοποιήσει για να ανταποκριθεί με επάρκεια στο έργο του. Με άλλα λόγια, έχοντας σπουδάσει, ξέρει πώς να αντιμετωπίσει τη μετάφραση επιστημονικά. Επίσης, μετά την κατοχύρωση των μεταφραστικών σπουδών και του επαγγέλματος, πλέον η αγορά εργασίας δύσκολα δίνει ευκαιρίες σε αυτοδίδακτους ανθρώπους.

Ο αυτοδίδακτος μεταφραστής είναι ο μεταφραστής του παρελθόντος. Ο σημερινός μεταφραστής, για να έχει γερές βάσεις ώστε να μπορεί να ανταποκριθεί στις προκλήσεις του μέλλοντος, θα πρέπει να επιδιώκει να υπάρχουν τα εξής στοιχεία στην εκπαίδευσή του:

  • Εξοικείωση με την ιστορία και τις βασικές σχολές θεωρίας της μετάφρασης
  • Καλή γνώση της μεθοδολογίας έρευνας και τεκμηρίωσης (έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα, πηγές στο Διαδίκτυο κ.ά.)
  • Στέρεη μεθοδολογία αντιμετώπισης των μεταφραστικών προβλημάτων που θα αντιμετωπίσει
  • Πρακτική εξάσκηση στη μετάφραση κειμένων διαφορετικών τομέων (επιστημονικά, τεχνολογικά, οικονομικά, λογοτεχνικά κείμενα, κείμενα από τις ανθρωπιστικές και τις κοινωνικές επιστήμες)
  • Γνώση των μεταφραστικών τεχνολογιών (μεταφραστικές μνήμες, μηχανική μετάφραση, τοπική προσαρμογή λογισμικού και ιστότοπων)
  • Καθοδήγηση σε θέματα επαγγελματικής δεοντολογίας και προώθησης, έναρξης επαγγέλματος και εισόδου στην αγορά εργασίας.

Ορισμένα από αυτά τα στοιχεία (η εξειδίκευση σε γνωστικούς τομείς, η γνώση των μεταφραστικών τεχνολογιών) καθώς και οι παράμετροι που διαμορφώνουν το εργασιακό περιβάλλον (για παράδειγμα, η παγκοσμιοποιημένη αγορά) είναι βέβαιο ότι θα αποτελέσουν βασικές προϋποθέσεις για το μεταφραστή του μέλλοντος.

Η Ελλάδα στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος

Όχι, μη φανταστείτε ότι έχουμε σκοπό να σας καλωσορίσουμε σ’ αυτό το πλούσιο τεύχος μας αναπαράγοντας την ειδησεογραφία των ημερών σχετικά με την οικονομική και την πολιτική κατάσταση της χώρας μας. Αντιθέτως, θέλουμε να αναφέρουμε τρεις διαφορετικές περιπτώσεις που τιμούν την Ελλάδα.

Η πρώτη περίπτωση είναι η επιστολή με τίτλο “Support for Greece” που δημοσιεύτηκε στο έγκριτο αμερικανικό επιστημονικό περιοδικό “Science” και στάλθηκε στους προέδρους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Την υπογράφουν 20 νομπελίστες των θετικών επιστημών. Οι επιφανείς επιστήμονες κάνουν μια απολύτως πρακτική παρέμβαση, υποδεικνύοντας μια σειρά ευρωπαϊκών προγραμμάτων μέσω των οποίων μπορούν να εξασφαλιστούν κονδύλια για τη χρηματοδότηση της παιδείας, της έρευνας και της τεχνολογίας, τομέων πολύ σημαντικών για να μπορέσει να βγει η χώρα από την κρίση.

Η δεύτερη περίπτωση είναι το συνέδριο που διοργανώνει η Σχολή Μεσαιωνικών και Σύγχρονων Γλωσσών του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης με θέμα “Greece in Translation”. Βασικός στόχος είναι να διερευνηθούν οι τρόποι πρόσληψης της Ελλάδας μέσω της μετάφρασης κειμένων με πολιτισμικό χαρακτήρα (όπως είναι για παράδειγμα, τα λογοτεχνικά κείμενα και τα τραγούδια) σε διαφορετικές γλώσσες. Το συνέδριο θα πραγματοποιηθεί στις 5 & 6 Οκτωβρίου 2012 και όσοι ενδιαφέρονται να συμμετάσχουν ως εισηγητές έχουν περιθώριο να στείλουν την πρότασή τους στον κ. Κώστα Σκορδύλη (Kostas τελεία Skordyles παπάκι mod-langs.ox τελεία ac.uk)  μέχρι τις 30 Ιουνίου.

Η τρίτη περίπτωση είναι περισσότερο γνωστή. Πρόκειται για το ποίημα του Γκίντερ Γκρας που δημοσιεύτηκε στην “Sueddeutsche Zeitung”. Ο Γερμανός συγγραφέας επικρίνει την Ευρώπη που, μέσα στη δίνη της κρίσης του ευρώ, δεν στέκεται αλληλέγγυα στην Ελλάδα, και παράλληλα την προειδοποιεί για τον πνευματικό μαρασμό που την περιμένει, αν αποπέμψει τη χώρα: «θα μαραθείς χωρίς τον τόπο / που η ψυχή του σ’ έπλασε, εσένα, Ευρώπη». Το ποίημα είναι γεμάτο λογοτεχνικές και πολιτικές αναφορές, ενώ έχει γλώσσα και φόρμα που απαιτούν γερή μεταφραστική πένα. Ο Τάκης Δρεπανιώτης, πολύπειρος συνεργάτης της σχολής μας, ήταν από τους πρώτους που ανταποκρίθηκαν στην πρόκληση:

 

 Το όνειδος της Ευρώπης

 Στο χάος κοντά, διότι με τις αγορές δεν συνεμορφώθη,
χώρα που μακριά της στέκεις, που σου δάνεισε το λίκνο.

Αυτά π’ αναζητάει η ψυχή, που έτοιμα τα βρήκες,
τώρα απαξιώνονται, για παλιοσίδερα μετράνε.

Σαν μπαταξού γυμνή διαπομπεύεται και υποφέρει η χώρα
που στη λαλιά σου καθημερινά ευγνωμονούσες.

Σε φτώχεια ατελείωτη κατάδικη η χώρα, με πλούτο
που λαμπρός μουσεία κοσμεί: λάφυρα που φυλάγεις.

Αυτοί που μ’ όπλα πάτησαν τη χώρα, τη νησοπροικισμένη,
τον Χέλντερλιν μες στον γυλιό κρατούσαν της στολής τους.

Χώρα που δεν ανέχεσαι -μα τους συνταγματάρχες της
κάποτε τους ανέχτηκες για σύμμαχους κι εταίρους.

Χώρα χωρίς δικαιώματα, που ωμοί εξουσιαστές της
τη ζώνη όλο στενότερα και πιο στενά τής σφίγγουν.

Μαύρα για να σ’ αντισταθεί φόρεσ’ η Αντιγόνη και σ’ όλη τη Χώρα
πενθοφορούν οι άνθρωποι, ο Ξένος τους που ήσουν.

Του Κροίσου σόγια όμοια έξω από τη χώρα όμως
εστοίβαξαν και φύλαξαν στις κάσες σου ό,τι μαλαματένιο.

Πιες το, λοιπόν, πιες! των κομισάριων οι εγκάθετοι φωνάζουν,
μα οργισμένος σου γυρνά την κύλικα, ξέχειλη, ο Σωκράτης.

Θεών κατάρα εν χορώ βαριά πάνω σε ό,τι κατέχεις,
τον Όλυμπό τους που απαιτείς να τους τον απαλλοτριώσεις.

Άψυχη πια, θα μαραθείς χωρίς τον τόπο
που η ψυχή του σ’ έπλασε, εσένα, Ευρώπη.

1η ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ

Με μεγάλη επιτυχία πραγματοποιήθηκε στις 25 Μαΐου η 1η Συνάντηση για τη Μετάφραση με γενικό τίτλο «Από την ΕΕ στην πιστοποίηση: Πτυχές του επαγγέλματος του μεταφραστή», μια εκδήλωση που διοργάνωσε το Κέντρο Εκπαίδευσης Μεταφραστών meta|φραση και οι μεταφραστικές εταιρείες Commit, Litterae και Orco.

Περισσότεροι από 200 μεταφραστές, διερμηνείς, καθηγητές ξένων γλωσσών και φίλοι της Μετάφρασης γέμισαν την ανακαινισμένη Αίθουσα του Λόγου της Στοάς του Βιβλίου, παρακολούθησαν την εξαιρετική ομιλία του Νίκου Σαραντάκου για τη μετάφραση στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τις ενδιαφέρουσες παρουσιάσεις της Κωνσταντίνας Τριανταφυλλοπούλου (meta|φραση), της Πένης Μαρίνου (Litterae) και του Σπύρου Κονιδάρη (Commit) για την πιστοποίηση των μεταφραστών και των μεταφραστικών εταιρειών.

Στη συζήτηση που ακολούθησε εξετάστηκε η χρησιμότητα της απόκτησης πιστοποίησης και η αναγκαιότητα ή μη μιας διαδικασίας πιστοποίησης για την εγχώρια μεταφραστική αγορά, ενώ έγιναν αναφορές και σε προβλήματα της αγοράς (συμπίεση αμοιβών για τα γραφεία και –κυρίως–  για τους μεταφραστές, καθυστερήσεις πληρωμών, αθετήσεις συμφωνιών και συμβάσεων κ.λπ.).

Μετά τις ομιλίες, η συζήτηση συνεχίστηκε πιο χαλαρά συνοδεία κρασιού και φαγητού στο φουαγέ της Αίθουσας του Λόγου.

Εκ μέρους όλων των διοργανωτών, η meta|φραση ευχαριστεί όσους παρευρέθηκαν για την υποστήριξή τους στην πρωτοβουλία μας να διοργανώσουμε αυτήν τη Συνάντηση για τη Μετάφραση. Θα επανέλθουμε το χειμώνα, αφού πρώτα μελετήσουμε τις απαντήσεις σας στο ερωτηματολόγιο που συμπληρώσατε!

meta|φραση YouTube Channel

Επισκευτείτε το κανάλι μας στο YouTube για να βρείτε βίντεο για τη μετάφραση, τη μεταφρασεολογία και την εκπαίδευση μεταφραστών!

Οι διαφορετικές πραγματικότητες των μεταφραστών

Συζήτηση με θέμα «Οι διαφορετικές πραγματικότητες των μεταφραστών σήμερα», στην οποία έλαβαν μέρος διακεκριμένοι μεταφραστές από το χώρο της λογοτεχνίας, της οικονομίας, των θετικών επιστημών και της τοπικής προσαρμογής (Μαρία Παπαδήμα, Μαρία Αγγελίδου, John Davis, Ελένη Θεοδωράτου, Νίκος Ρούσσος). Η συζήτηση έγινε στην Αίθουσα του Λόγου (Στοά του Βιβλίου) το 2009. Είχε ως σκοπό να αναδείξει τις διαφορές στη μεταφραστική και εργασιακή πραγματικότητα των συναδέλφων μας που απασχολούνται σε ποικίλους τομείς της αγοράς και βοήθησε όσους την παρακολουθήσουν να αποκτήσουν όσο το δυνατόν πληρέστερη εικόνα σχετικά με το τι σημαίνει να είναι κανείς μεταφραστής στις μέρες μας.

Τη συζήτηση συντονίζει ο Βασίλης Μπαμπούρης.

Αρχιτεκτονική και Μεταφραστική Ηθική

Ο Γιώργος Φλώρος, επίκουρος καθηγητής Μεταφρασεολογίας στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, εξετάζει ποια ηθική επιταγή θα μπορούσε να καθοδηγήσει τη μετάφραση, συνδέει τη μετάφραση με την αρχιτεκτονική και ερευνά αν η αρχιτεκτονική, ένας τομέας φαινομενικά τόσο ξένος προς τη μετάφραση, θα μπορούσε να αποτελέσει πηγή έμπνευσης για μια μεταφραστική ηθική.

H ομιλία εκφωνήθηκε στο πλαίσιο της εορταστικής εκδήλωσης του Κέντρου Εκπαίδευσης Μεταφραστών meta|φραση για την Παγκόσμια Ημέρα Μετάφρασης 2011, στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών.

 

Τεχνολογία και εκπαίδευση μεταφραστών

Ομιλία του Βασίλη Κόρκα στην 3η Συνάντηση Ελληνόφωνων Μεταφρασεολόγων (Θεσσαλονίκη, 11-13 Μαΐου 2011), με τίτλο: «Η θέση της τεχνολογίας στη μετάφραση και στην εκπαίδευση των μεταφραστών: ζητήματα παιδαγωγικής, προβλήματα αξιολόγησης».

Ο Βασίλης Κόρκας διδάσκει στα μεταπτυχιακά προγράμματα μετάφρασης του Πανεπιστημίου του Surrey.

Μέρος 1

Μέρος 2

Τα μυστικά της επιτυχίας στη μεταφραστική αγορά

Στο πλαίσιο της εορταστικής εκδήλωσης του Κέντρου Εκπαίδευσης Μεταφραστών meta|φραση για την Παγκόσμια Ημέρα Μετάφρασης 2011 στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, τέσσερις νέοι και επιτυχημένοι μεταφραστές, οι Παναγιώτης Αρκουδέας, Γωγώ Δαβανέλου, Νίκος Κούτρας και Βάσω Πουλή, συζήτησαν για τα μυστικά της επιτυχίας στην αγορά και για την αντιμετώπιση της κρίσης. Τη συζήτηση συντόνισε ο Βασίλης Μπαμπούρης, Διευθυντής Σπουδών του κέντρου.

Μέρος 1/5

Μέρος 2/5

Μέρος 3/5

Μέρος 4/5

Μέρος 5/5

3η Συνάντηση Ελληνόφωνων Μεταφρασεολόγων – μια σύντομη αναφορά.

Για τρίτη φορά τα τελευταία πέντε χρόνια ο Τομέας Μετάφρασης του Τμήματος Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και το Διατμηματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Διερμηνείας και Μετάφρασης της Φιλοσοφικής Σχολής του Α.Π.Θ. οργάνωσαν τη Συνάντηση Ελληνόφωνων Μεταφρασεολόγων. Η πολύ σημαντική αυτή συνάντηση ερευνητών της Μετάφρασης φιλοξενήθηκε στις νεόδμητες εγκαταστάσεις του Κέντρου Διάδοσης Ερευνητικών Αποτελεσμάτων (ΚΕΔΕΑ) του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης μεταξύ 12 και 14 Μαΐου 2011 κι εμείς ήμασταν εκεί και σας μεταφέρουμε συνοπτικά τις εντυπώσεις μας:

  • Παρακολουθήσαμε εξαιρετικές ανακοινώσεις από μεταπτυχιακούς φοιτητές και υποψήφιους διδάκτορες, οι οποίες μας έπεισαν ότι γίνεται σοβαρή έρευνα στους τομείς της μηχανικής μετάφρασης, των σωμάτων κειμένων, της διαχείρισης ηλεκτρονικών πόρων και της χρήσης της τεχνολογίας στην εκπαίδευση μεταφραστών.
  • Διαπιστώσαμε για μία ακόμα φορά ότι στο Α.Π.Θ. υπάρχουν καθηγητές δραστήριοι και ορεξάτοι, με γνήσιο ενδιαφέρον για τη Μεταφρασεολογία.
  • Παραβρεθήκαμε στην ιδρυτική Γενική Συνέλευση της Ελληνικής Εταιρείας Μεταφρασεολογίας, όπου σε κλίμα χαλαρό αλλά και αισιόδοξο μπήκαν οι βάσεις για μια επιστημονική εταιρεία που θα προωθεί σωστά και θα αναδεικνύει τη μεταφρασεολογική έρευνα στον ελλαδικό χώρο. Στο πρώτο Δ.Σ. της Ε.Ε.Μ. εκλέχτηκαν οι Σ. Γραμμενίδης, Τ. Δημητρούλια, Κ. Σκορδύλης, Φ. Μπατσαλιά, Γ. Φλώρος, Α. Βηδενμάιερ και Τ. Κυριακοπούλου, με αναπληρωματικά μέλη την Κ. Κουρούνη και τον Β. Μπαμπούρη. Αναμένουμε τα πρώτα δείγματα προθέσεων του Δ.Σ. και ευχόμαστε στα μέλη του καλή επιτυχία.
  • Διαπιστώσαμε εκ νέου την ανάγκη να οργανώνεται σε ετήσια βάση η συνάντηση αυτή, ώστε να υπάρχει τακτικός και γόνιμος διάλογος ανάμεσα σε όλους όσοι ασχολούμαστε με τη Μετάφραση και την εκπαίδευση μεταφραστών. Γνώμη μας είναι πως η συνάντηση αυτή θα έπρεπε να οργανώνεται εκ περιτροπής στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη.

Η συνολική εντύπωσή μας είναι θετική, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν υπάρχουν περιθώρια για αλλαγές. Θα θέλαμε να εκδίδεται πιο γρήγορα ο τόμος των πρακτικών κάθε συνάντησης και να είναι πιο διαφανής η διαδικασία επιλογής των ανακοινώσεων που θα συμπεριληφθούν σε αυτόν. Επίσης, δεδομένου του μεγάλου αριθμού των καλών ανακοινώσεων, ίσως να είχε νόημα να δίνεται έμφαση στην επιλογή όσων παρουσιάζουν νέες θεωρίες και προσεγγίσεις, ώστε να είναι δυνατός ο περιορισμός της παράλληλης ροής τους σε δύο αμφιθέατρα και να μπορούμε να παρακολουθούμε όσο περισσότερες γίνεται. Τέλος, θα μας ενδιέφερε πολύ να ακούσουμε τις απόψεις και άλλων Ελλήνων μεταφρασεολόγων από πανεπιστήμια που δεν εκπροσωπήθηκαν επαρκώς, όπως για παράδειγμα το Πανεπιστήμιο Αθηνών και το Τ.Ξ.Γ.Μ.Δ. του Ιονίου Πανεπιστημίου. Παρόλα αυτά, η οργανωτική επιτροπή έκανε καλή δουλειά, η γραμματειακή υποστήριξη ήταν εξαιρετική και η Θεσσαλονίκη ήταν φιλόξενη και όμορφη όπως πάντα – κι έτσι, περάσαμε όμορφα και ανυπομονούμε για την 4η Συνάντηση Ελληνόφωνων Μεταφρασεολόγων, που ελπίζουμε να διοργανωθεί το 2012.

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ
(ευχαριστούμε την επίκουρη καθηγήτρια του ΑΠΘ Πολυξένη Κανελλιάδου για την ευγενική παραχώριση των φωτογραφιών)



meta|φραση

«Μεταφραστές χωρίς σύνορα»

H ομιλία της διευθύντριας σπουδών του κέντρου μας, Κωνσταντίνας Τριανταφυλλοπούλου, που εκφωνήθηκε την Πέμπτη 30.09.2010 στην Αίθουσα του Λόγου της Στοάς του Βιβλίου, στην Αθήνα, στα πλαίσια της εκδήλωσης για τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Μετάφρασης.

meta|φραση

H διδακτική της μετάφρασης στον ελληνόφωνο χώρο: Σύγχρονες τάσεις και προοπτικές

επιμέλεια Έφη Λάμπρου & Γιώργος Φλώρος, (εκδ. Ελληνικά Γράμματα, 2010)

H διδακτική της μετάφρασης στον ελληνόφωνο χώροΥπό τη διδακτική μας ιδιότητα ως εκπαιδευτές μεταφραστών θέλουμε να ξεκινήσουμε την παρουσίαση αυτού του βιβλίου δίνοντας τα συγχαρητήριά μας στους δύο καθηγητές του Πανεπιστημίου Κύπρου για την εξαιρετική ιδέα που είχαν. Μπράβο, λοιπόν, στην Έφη Λάμπρου, επίκουρη καθηγήτρια Γλωσσολογίας στο Τμήμα Γαλλικών Σπουδών και Σύγχρονων Γλωσσών, και στο Γιώργο Φλώρο, επίκουρο καθηγητή Μεταφραστικών Σπουδών στο Τμήμα Αγγλικών Σπουδών, που σκέφτηκαν ότι άξιζε να διερευνηθεί και να καταγραφεί η διδακτική της μετάφρασης στον ελληνόφωνο χώρο∙ και που υλοποίησαν τη σκέψη τους ζητώντας από δώδεκα ειδικούς να καταθέσουν τις απόψεις τους, καταθέτοντας οι ίδιοι τις πολύτιμες ιδέες τους για το θέμα στη εισαγωγή του τόμου, τον οποίο και επιμελήθηκαν ώσπου πήρε τη θέση του σε ράφια βιβλιοθηκών και βιβλιοπωλείων.

Από αυτούς τους ειδήμονες οι έντεκα είναι καθηγητές σε οκτώ πανεπιστημιακά τμήματα (στο Τμήμα Μετάφρασης και Διερμηνείας του Ιονίου Πανεπιστημίου και σε ξενόγλωσσα τμήματα στα πανεπιστήμια Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Κύπρου) και ο δωδέκατος είναι ο Διευθυντής Σπουδών της σχολής μας Βασίλης Μπαμπούρης. Τα άρθρα τους έχουν ενταχθεί σε τέσσερις θεματικές ενότητες: Γενικές θεωρητικές και μεθοδολογικές αναζητήσεις, Διδακτική της μετάφρασης στο πλαίσιο των ειδικών γλωσσών (ειδικά κείμενα), Διδακτική της μετάφρασης στο πλαίσιο της λογοτεχνίας και του πολιτισμού, Γενικοί παράγοντες επιρροής στη Διδακτή της μετάφρασης. Είναι τόσο ευρεία η γκάμα των θεμάτων που παρουσιάζονται, τόσο διαφωτιστικές και συμπληρωματικές οι προσεγγίσεις που αναλύονται και τόσο αξιόλογες οι απόψεις που διατυπώνονται, που το βιβλίο δεν είναι χρήσιμο στην ακαδημαϊκή κοινότητα μόνο αλλά και σε όσους σπουδάζουν Μετάφραση ή ασχολούνται με αυτήν, καθώς ρίχνει φως στις διεργασίες που πραγματοποιούνται κατά τη διάρκεια της μεταφραστικής πράξης.

meta|φραση

%d bloggers like this: